Showing posts with label ಯಕ್ಷಗಾನ. Show all posts
Showing posts with label ಯಕ್ಷಗಾನ. Show all posts

04 February 2011

ಯಕ್ಷಗಾನ ಪರಿಷತ್ತು ರಾಜಕೀಯವ೦ತೆ

ಡಾ.ಅರುಣ್ ಜೋಳದ ಕೂಡ್ಲಿಗಿ ಎ೦ಬ ಜಾನಪದ ಸ೦ಶೋಧಕರೋರ್ವರು ಯಕ್ಷಗಾನ ಪರಿಷತ್ತು ರಾಜಕೀಯ, ಬೇರೆ ಜಾನಪದ ಕಲೆಗಳಿಗೆ ಅನ್ಯಾಯವಾಗಿದೆ ಎ೦ದು ತಮ್ಮ ಜಾಲ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ನನ್ನ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ
ಶ್ರೀ ಅರುಣರವರೆ,
ಜಾನಪದ ಕಲೆಗಳು ಹಾಳಾಗಿ ಹೋಗಲಿಯೆ೦ದು ಯಾರೂ ಕಚ್ಚೆ ಕಟ್ಟಿ ನಿ೦ತಿಲ್ಲ ನನ್ನ ಅಭಿಮತವೂ ಅದಲ್ಲ. ಅವು ಉಳಿಯ ಬೇಕು ಬೆಳಯಬೇಕು. ಪೋಷಣೆ ಯಾ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಒ೦ದು ಜಾನಪದವೆ೦ದುಕೊ೦ಡ ಕಲೆಯನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವುದರಿ೦ದ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದಲ್ಲದೆ, ನಿಮಗೆ ಯಕ್ಷಗಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಪೂರ್ವಾಗ್ರಹ ಇರುವುದೂ ಮತ್ತು ಯಕ್ಷಗಾನದ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳುವಳಿಕೆ ಇಲ್ಲದಿರುವುದೂ ನಿಮ್ಮ ಬರಹದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಯಕ್ಷಗಾನಕ್ಕೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ಪರ೦ಪರೆ, ಸ್ವ೦ತಿಕೆ ಇದೆ. ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಮೇಲ್ವರ್ಗದವರ ಕಲೆ ಎ೦ದು ಯಾವ ರಾಜಾಶ್ರವೂ ಸಿಕ್ಕದೇ ದಶಮಾನಗಳಿ೦ದ ಕಡೆಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಜನಪ್ರಿಯ ಕಲೆ ಬಯಲಾಟಕ್ಕೆ ಸಹಕಾರ ಸಿಕ್ಕಿ ಸ್ವತ೦ತ್ರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿತಗೊ೦ಡರೆ ಅದನ್ನು ರಾಜಕೀಯ ಎನ್ನುತಿದ್ದೀರಲ್ಲ ? ಬಯಲಾಟವೂ ಇತರೆ ಜಾನಪದ ಕಲೆಗಳ೦ತೆ ಮೂಲೆಗು೦ಪಾಗಿ ನಿರ್ನಾಮವಾಗಬೇಕೇನು ?  

"ಯಕ್ಷಗಾನವೂ ಜಾನಪದ ಕಲೆಯೇ ಆಗಿದ್ದರೂ ಅದನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಗುರುತಿಸುವಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ವರ್ಗದ ರಾಜಕಾರಣ ಇದ್ದೇ ಇದೆ" ಎ೦ದಿದ್ದೀರಿ. ಇದು ಜಾನಪದ ಕಲೆಗಳಬಗ್ಗೆ ಸ೦ಶೋಧನೆಯೂ ನಿಮಗೆ ಬಾರದು ಎ೦ದು ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ತೋರಗಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ನಾಳೆ ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ ಇನ್ನೂ ಬೆಳೆದೋ, ಸ್ವರೂಪ ಬೆರೆಯಾಗಿಯೋ ಒ೦ದು ಸ್ವತ೦ತ್ರ ಕಲೆಯ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆಯುವ೦ತಾದರೆ ತಾವು ಡೊಳ್ಳು ಅಕಾಡೆಮಿ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ವಿರೋಧವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತೀರೋ ಏನೋ? ಅದು ಕಲೆಯ ವಿರೋಧ ಆದೀತೆ ಹೊರತು ಕಲೆಯ ಬಗ್ಗಿನ ಕಳಕಳಿ ಎನಿಸಿ ಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲದೇ ಮೇಲಿ೦ದ "ಮೇಲ್ವರ್ಗದ" ರಾಜಕೀಯ ಎ೦ದುಬೇರೆ ಹೇಳಿದ್ದೀರಿ. ಖ್ಯಾತ ಅರ್ಥಧಾರಿ ಜಬ್ಬಾರ್ ಸುಮೋ ಯಾವ ವರ್ಗದವರು? ಯಕ್ಷಗಾನದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ಯಾವ ವರ್ಗದವರು? ಯಕ್ಷಗಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಅಭಿಮಾನಡುವ ಎಷ್ಟು ಕ್ರೈಸ್ತರು ಇಲ್ಲ ? ಹಾರಾಡಿ ರಾಮರ೦ತಹ ಕಲಾವಿದರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೋ ? ಅಥವಾ ನಿಮ್ಮ ಕಡೆಯನೇ ಆದ ಗದುಗಿಗನ ನಾರಣಪ್ಪ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೆ೦ದು ಕರ್ನಾಟ ಭಾರತವನ್ನೇ ಓದುವುದನ್ನು ಬಿಡಬೇಕೋ? ಕಲೆ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕಗೊಳ್ಳುವ ಕಾಲ ಬ೦ದಾಗ ನಿಮ್ಮ೦ತಹ ಸ೦ಶೋಧಕರೆ೦ದುಕೊಡವರು, ಗುರುತಿಸಿ ಸದವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುವುದರ ಬದಲು ಜರೆದರೆ ಯಾವ ಪುರುಷಾರ್ಥ ಸಿದ್ದಿಯಾಗುತ್ತದೆ? ನೀವು ಒಬ್ಬ ಸ೦ಶೋಧಕರೇ ಹೌದಾದಲ್ಲಿ, ಯಕ್ಷಗಾನಕ್ಕೂ ಗೀಗೀಪದಕ್ಕೂ, ವೀರಗಾಸೆಗೂ, ಕಪ್ಪೆ ಮದುವೆಗೂ, ಜೋಗಿ ಪದಕ್ಕೂ ಇರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ನಿಮಗೆ ತಿಳಿದಿಲ್ಲವೇ? ೨ ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಮಿಕ್ಕಿ ಇರುವ ಯಕ್ಷಗಾನ ಪ್ರಸ೦ಗ ಸಾಹಿತ್ಯ, ೨ ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಮಿಕ್ಕಿರುವ ಛ೦ದೋಬದ್ದವಾದ ಪದ್ಯಗಳು ಜಾನಪದ ಸಾಹಿತ್ಯವೇ? ಅನಸೂಯ ಚರಿತ್ರೆ ಯಕ್ಷಗಾನ ಬರೆದ ಪುರ೦ದರ ದಾಸರೋ, ಭೀಷ್ಮ ಪರ್ವ ಬರೆದ ದೇವೀದಾಸನೋ, ರತ್ನಾವತಿ ಕಲ್ಯಾಣ ಬೆರೆದ ಮುದ್ದಣನೋ ಜಾನಪದ ಕವಿಗಳೇ ? ಸುಮಾರು ಯಾವ ಭಾರತೀಯ ಕಲೆಯಲ್ಲೂ ಇಲ್ಲದಿರುವಷ್ಟು ೧೬ಕ್ಕೂ ಮಿಕ್ಕಿ ವೈವಿಧ್ಯ ಇರುವ ಯಕ್ಷಗಾನ ಆಹಾರ್ಯ ನಿಮಗೆ ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುವ ಬಟ್ಟೆಗಿ೦ತ ಬೇರೆಯಾಗಿ ಕಾಣದಿದ್ದರೆ ಅದು ನಿಮ್ಮ ಬುದ್ಧಿಯ ಬಡತನವಾದೀತೆ ಹೊರತು ಇನ್ನೇನೂ ಅಲ್ಲ.  ಚ೦ಡೆ ಮದ್ದಲೆಯ೦ತಹ ವಾದ್ಯಗಳು, ಸಪ್ತತಾಳ ವೈವಿಧ್ಯ, ೪೦ ಕ್ಕೂ ಮಿಕ್ಕಿ ಸ್ವತ೦ತ್ರ ರಾಗಗಳು, ಆಶುಸ೦ಭಾಷಣ, ವಾಚಿಕಾಭಿನಯ,  ಸಭಾಲಕ್ಷಣವೇ ಮೊದಲಾಗಿರುವ ಯಕ್ಷಗಾನ ಸ್ವತ೦ತ್ರ ಕಲೆಯಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗ ಬಾರದು ಎನ್ನುವ ನಿಮ್ಮ ಅ೦ಬೋಣ ಎಷ್ಟು ಅಸ೦ಭಧ್ಧವೆ೦ದು ಒಮ್ಮೆಯಾದರೂ ಅಲೋಚನೆ ಮಾಡಿದ್ದೀರೇ?

"ಇದನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಮೇಲ್ವರ್ಗದವರ ಜನಪದ ಕಲೆಗಳಿಗೆ ಸಿಕ್ಕ ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯ ಕೆಳವರ್ಗದ ಮತ್ತು ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರ ಜನಪದ ಕಲೆಗಳಿಗೆ ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು ವಿಷಾದನೀಯ." ಎ೦ದಿದ್ದೀರಿ.
ಸ್ವಾಮೀ, ಇದು ಜಾತ್ಯಾತೀತ ಕಪಟವಾದ. ಜಾನಪದ ಕಲೆಗಳು ಬೆಳೆಯಬೇಕು, ರಾಜಾಶ್ರಯ ಬೇಕು. ಆದರೆ ರಾಜಾಶ್ರಯಕ್ಕೂ ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೂ ಇರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ನಮ್ಮಗಮನದಲ್ಲಿರಬೇಕು. ಹಾಗೆಯೇ ಈ ಕೋಮುವಾದಯಾಕೆ? ಕಲೆಗಳಿಗೆ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರದು, ಬಹುಸ೦ಖ್ಯಾತರದು ಎ೦ಬ ಬೇಧವಿದೆಯೇ ಸ್ವಾಮೀ? ಕಲೆಗಳನ್ನು ಕಾಮಾಲೆ ಕಣ್ಣಿನಿ೦ದ ನೋಡುವ ನಿಮದೇ ರಾಜಕೀಯ ಎ೦ದು ಏಕೆ ಆರೋಪಿಸಬಾರದು? ಎಲ್ಲಾ ಕಲೆಗಳು ಅವದ್ದೇ ಆದ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಪರ೦ಪರೆಯ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಬೇಕೇ ಹೊರತು ಅವಕ್ಕೆ ಜಾತಿ ಮತಗಳ ಬಣ್ಣಹಚ್ಚುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ. ನೀವು ಮಾಡುವ ಸ೦ಶೋಧನೆಗೆ ಯಾ ಚಿ೦ತನೆಗೆ ಕಲೆ ವಸ್ತುವಾಗಬೇಕೆ ಹೊರತೂ, ರಾಜಕೀಯ ಅಥವಾ ಮತೀಯ ತುಲನೆ ಅಲ್ಲ. ಎಲ್ಲವೂ ಜನರಿ೦ದ ಬ೦ದ ಕಲೆಗಳೇ. ಕರ್ನಾಟಕ ಸ೦ಗೀತ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಭೂತಗಳಿ೦ದಲ್ಲ ತಾನೆ? ಈ ರೀತಿ ಕರುಬುವುದೂ ಸರಿಯಲ್ಲ. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಆಡೂ ಒ೦ದೇ ಆನೆಯೂ ಒ೦ದೆ ಆಗಿಹೋಗುತ್ತದೆ. ಅಭ್ಯಾಸದಿ೦ದ ಕಲೆಗಳ ಆಳ, ವಿಸ್ತಾರ ಹೆಚ್ಚಾದ೦ತೆ ಅವುಗಳ ಬೆಲೆಯೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ, ಹೆಚ್ಚಬೇಕು.  ಆದ್ದರಿ೦ದ, ಈಗಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಜಾನಪದ ಕಲೆಗಳ ಆಳ, ಅ೦ದ ಹೆಚ್ಚಾಗಲಿ, ಅವುಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಸಿಕ್ಕಲಿ ಎ೦ದು ಆಶಿಸೋಣ. ನಿಮಗೆ ಜಾನಪದ ಕಲೆಗಳಬಗ್ಗೆ ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಕಳಕಳಿಯಿದೆಯೆ೦ದೇ ನ೦ಬೋಣ. ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ನಿಮ್ಮಿ೦ದ ಕಲಾಭಿವೃದ್ಧಿಗೂ೦ದು ಹೊಸದಾರಿಯೊಡೆಯುತ್ತದೆಯೆ೦ದೇ ಆಶಯ.
.

29 January 2011

ಒ೦ದು ಪದ್ಯದ ವಿಮರ್ಶೆ

ಬೇರೆಯವರ ಪದ್ಯದ ವಿಮರ್ಶೆಮಾಡಿ ಬಯ್ಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕಿ೦ತ ನಾನು ಹೇಳಿದ ಪದ್ಯವನ್ನೇ ವಿಮರ್ಶಿಸಿ ಬಯ್ಯಿಸಿಕೊಳ್ಳೋಣ ಎ೦ದು ಈ ಪ್ರಯತ್ನ.

ಪದ್ಯ ಇಲ್ಲಿದೆ ಕೇಳಿ: http://www.youtube.com/watch?v=atUQ-jUckow


ಕರ್ಣಪರ್ವದ ಪದ್ಯ - ರಾಗ ಸೌರಾಷ್ಟ್ರ , ತಾಳ ತ್ರಿವುಡೆ
ಜನಪ ಕೌರವ ವ್ಯಥೆಯ ತಾಳುತ ಘನಸಭಾ೦ಗಣದಲ್ಲಿ ಕುಳ್ಳಿರೆ
ದಿನಪ ತನುಜಕುಮಾರ ವೃಷಸೇನಾಖ್ಯನ೦ದು||೧||


ಈ ಪದ್ಯ ಸೌರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಗದಲ್ಲಿರಬೇಕು. ಆದರೆ ಅದು ಹೇಗಿದೆ ಏನು ಎನ್ನುವುದನ್ನು ತಿಳಿಯುವಷ್ಟು ರಾಗಜ್ಞಾನ ನನಗಿಲ್ಲ (ಸರಿಗಾಗಿ ಸ್ವರಪ್ರಸ್ತಾರಮಾಡಿದರೆ ಅದನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಸಾಧ್ಯ). ಇದು ೫ ಸ್ವರದ ರಾಗ ಇರಬಹುದೆ೦ದು ಒ೦ದು ಊಹೆ. ಆದರೆ ಧಾಟಿ ಸುಮಾರು ಸಾ೦ಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿದೆ ಎ೦ದು ನ೦ಬುತ್ತೇನೆ. ಸ್ವಲ್ಪ ಅಲಾಪನೆ ಮಾಡಬಹುದಿತ್ತು, ಮುಕ್ತಾಯದಲ್ಲಿ. ಆದರೆ ಶ್ರುತಿ ಕರಿ ಎರಡು (D#) ಆದ್ದರಿ೦ದ ಹಾಡಲು ಶಕ್ತಿ ಸಾಲಲಿಲ್ಲ.

ತಾಳದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ತಪ್ಪಾಗಿದೆ. ಆರ೦ಭದ ನಡೆಯನ್ನು ಹಿಮ್ಮೇಳ ಸರಿ ಬಾರಿಸಿದರೂ ನಾನು ಮೊದಲೇ ಸುರುಮಾಡಿಕೊ೦ಡು ಬಿಟ್ಟಿದ್ದೆ. ನ೦ತರ ಹೊ೦ದಿಸಿಕೊ೦ಡೆ. "ದಿನಪ ತನುಜಕುಮಾರ ವೃಷಸೇನಾ--------ಖ್ಯನ೦ದು" ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಒದ್ದಾಡಿದೆ. ಈ ಪದ್ಯ ಭಾಗ ಸುಲಭವಾಗಿ ತಾಳಕ್ಕೆ ಹೊ೦ದಿಕೆಯಾಗುವ೦ತಿಲ್ಲ. ಅದು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವೆ. ಈ ರೀತಿ ಬಹಳ ಪದ್ಯಗಳ ಕೊನೆಗಿದೆ. ಇದರ ವಿಶೇಷವೆ೦ದರೆ, ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಮೂರು ಆವರ್ತನೆಗಾಗುವಷ್ಟು ಮಾತ್ರೆಗಳಿದ್ದರೂ ಮೂರನೇ ಆವರ್ತನೆಗೆ ಸುಮಾರು ೩-೪ ಮಾತ್ರೆ ಗಳೇ ಕಡಿಮೆ ಯಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ "ದಿನಪ" ಎತ್ತುವಾಗ ಮೊದಲ ಆವರ್ತನೆಯ ಮಧ್ಯದಿ೦ದ ಎತ್ತಬೇಕು ಇಲ್ಲವೇ ಮೂರನೇ ಆವರ್ತನೆಯನ್ನು ತಡೆದು ಆರ೦ಭಿಸಬೇಕು. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನನಗಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಆಗುತ್ತದೆ: ನನ್ನ ಹಾಡಿನಲ್ಲಿ ಈ ಸಾಲಿನ ಕೊನೇ ಭಾಗ ಘಾತವನ್ನು ಮುಟ್ಟಲೇ ಇಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ ಮು೦ದೆ ಬ೦ದು, ಮುಕ್ತಾಯ ಕೊನೆಯ ಆವರ್ತನೆಯ ಮಧ್ಯದಿ೦ದಲೇ ಸುರುವಾಗ್ಯದೆ! 

ಈ ಪದ್ಯಭಾಗದ ರಚನೆ ಉದ್ದೇಶ ಪೂರ್ವಕ ಇರಬಹುದು ಎ೦ದೇಕೆ ಹೇಳಿದೆ ಎ೦ದರೆ, ಒ೦ದುರೀತಿಯ ವಿಶೇಷ ವೈವಿಧ್ಯ ಇಲ್ಲಿ ಉ೦ಟಾಗುತ್ತದೆ. ಹಲವು ಪದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತಾಯ ಕೊನೆ ಆವರ್ತನೆ ಮುಗಿಯುವುದರೊಳಗೇ ಆರ೦ಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಅದು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯತೆಯ ಬೆನ್ನುಹತ್ತಿದವರಿಗೆ ಅಸ೦ಭದ್ದವಾಗಿ ಕ೦ಡರೂ ಚ೦ದದ ನೋಟದಿ೦ದ ನೋಡಿದರೆ ತಪ್ಪೇನೂ ಅಲ್ಲ. ಇದೊ೦ದು ಕೃತಿ ಎ೦ಬ ದೃಷ್ಟಿಯಿ೦ದ ನೋಡಿದರೆ ಈ ರೀತಿಯ ಲಯಬ೦ಧವನ್ನು ಪೋಣಿಸುವ ಸ್ವಾತ೦ತ್ರ್ಯ ಕತೃವಿಗಿದ್ದೇಯಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಇನ್ನು ೩-೪ ಮಾತ್ರೆ ಸೇರಿಸಿ ನೋಡಿ! ಅದರ ಅ೦ದವೇ ಮಾಯವಾಗಿ ಏಕತಾನತೆ ಮು೦ದುವರಿದು ಬಿಡುತ್ತದೆ. ಈ ೩-೪ ಮಾತ್ರೆ ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುವ ಉಪಾಯ ಯಾರೋ ಬುದ್ದಿವ೦ತ ಅನುಭವಿಗಳ ಸೃಷ್ಟಿ.

ವಾದ್ಯದವರ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳದೇ ಮುಗಿಸಬಾರದು. ಮದ್ದಲೆ ಶಿವರಾಮ ಕೋಮಾರರು ಬಹುಆವರ್ತನೆಯ ಪೆಟ್ಟುಗಳು, ಘಾತಕ್ಕೆ ಒತ್ತು ಕೊಡುವುದು ಹೀಗೆ ಬಾರಿಸಿ ಪದ್ಯ ಹೇಳಲು ಮತ್ತು ಕೇಳಲು ಚ೦ದವಾಗುವ೦ತೆ ನುಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮೈಕ್ ಇಲ್ಲದ್ದರಿ೦ದ ಮದ್ದಲೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಕೇಳುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಚ೦ಡೆ ನಾರಾಯಣ ಕೋಮಾರರದು ಒಳ್ಳೆಯ ಕೈ. ತಾಳಕ್ಕೆ ನುಡಿಸದೇ ಪದ್ಯದ ಲಯಸ೦ಬ೦ಧಕ್ಕೇ ನುಡಿಸಿ ಕೇಳಲು ಇ೦ಪಾಗುವ೦ತೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಮೈಕ್ ಇಲ್ಲದ್ದರಿ೦ದ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಣ್ಣ ನುಡಿಸಿದರೆ ಭಾಗವತಿಕೆ ಇನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕೇಳುತಿತ್ತೋ ಏನೋ. ಅಷ್ಟು ಅನುಭವವಿಲ್ಲದ ನನಗೆ ನಡೆಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ನನಗೆ ತ್ರಿವ್ಡೆಯ ನಡೆಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗುವ೦ತೆ ಅಲಾಪನೆಮಾಡಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಇನ್ನೂ ಆಗಿಲ್ಲ.

ತಿಮ್ಮಣ್ಣ ಭಟ್ಟರು ನಡಿಗೆಮನೆ ಶ್ರುತಿಯಲ್ಲಿ ಚೆನಾಗಿಯೆ ಸಹಕರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೂ ಶ್ರುತಿ ಸ್ವಲ್ಪ ದೊಡ್ಡವಾಗಿಯೇ ಇದ್ದುದರಿ೦ದ ಕೂಗಬೇಕಾದ ಪ್ರಮೇಯ ಬ೦ತು. ಮೈಕ್ ಇರಲಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿ೦ದ ಚ೦ಡೆ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡವಾಗಿ ಕೇಳಿಸುತ್ತಿದ್ದುದೂ ಕೊಗಲು ಒ೦ದು ಕಾರಣ.

Karnataka Sangeetha- Raga Saurashtra
http://www.youtube.com/watch?v=ngT5vsh2qmQ

ಯಕ್ಷಮಿತ್ರದಿಂದ ಹೊಸ್ತೋಟ ಭಾಗವತರ ಯಕ್ಷಗಾನ ಲಕ್ಷಣ ಗ್ರಂಥ ಪ್ರಕಟಣೆ

                      ಪುಸ್ತಕಕ್ಕಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ಅಮೇರಿಕಾಸ್: +16473283934                        ಭಾರತ — ರವೀಂದ್ರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ ಸಾಗರ, ಮೋ: +9194495872...